Антарктида, мұз еру,

Антарктидадағы мұздың еру тарихы нені көрсетеді?

Антарктидадағы мұз қайрандарының егжей-тегжейлі тарихын қалпына келтіру үшін 25-жылдық жерсеріктік бақылаулар қолданылған, деп хабарлайды bbc.com.

Бұл ғарыш аппараттары 1990-шы жылдардың басынан бастап Антарктидадағы мұз сөрелерінің қалыңдығының өзгеруін қадағалады. Еуропалық ғарыш агенттігінің деректер жиынтығы мұздықтардың еру тенденциясын растады. Жалпы алғанда, Антарктида 1994 жылдан бастап шамамен 4000 гигатон су жоғалтты – бұл Американың Үлкен каньонын толтыра алатын еріген судың мөлшері.

Бұл зерттеудің қызықты аспектісі - ғалымдар қазір мұздың еруі қай жерде жүретінін нақты қадағалай алады. Бұл қалқымалы мұз платформаларының кейбіреулері (ең үлкені-Франция өлшемі) теңіз бетінен жүздеген метрге дейін созылған.

Зерттеушілер жерсеріктердің мәліметтері бойынша, мұз сөрелерінің ең жұқа бөліктерінде қирау жағдайын, мұздың еруі мен жұқаруы қайда болып жатқанына қарап, осы аудандарға не себепті әсер еткенін анықтауға тырысады.

Зерттеу массаның жоғалуы мен өсуіне байланысты, тіпті бір мұз сөресінде де көптеген өзгерістер болатынын анықтады. Уақыт өте келе мұз массасының жоғалу жылдамдығы да артып, төмендеген.

Тұщы судың бір бөлігі Антарктида айналасындағы терең теңізге құйылады – ол мұхит айналымына, сондай-ақ Арктиканың оңтүстігінен тыс жеріне климаттық әсер етуі мүмкін.

-         Модельге антарктикалық мұзды еріту әсерін қосу – мұхиттың жаһандық температурасының өсуін бәсеңдететінін және бұл АҚШ-та іс жүзінде өлім санының өсуіне әкелуі мүмкін екенін бірнеше зерттеулер көрсетті, - деп түсіндірді Сан-Диегодағы Скриппс океанография институтының мүшесі Сушил Адусумилли. 

Британдық Антарктикалық зерттеулердің ғылыми директоры Дэвид Воуханның айтуынша, Скриппс командасы Антарктида картасын жасады. Онда қызыл және көк түсті жолақта жиектің жұқаруы байқалады. Жағалау сызығының егжей-тегжейі жерсеріктердегі бейнеден анық көрінеді.

-         Қазір біз мұз сөрелерінің жұқару тарихына сәйкес келетін бөліктерін нақты анықтай аламыз, - деді Дэвид Воухан.


Талқылау